به مناسبت روز بزرگداشت محمد بن زکریای رازی و روز داروساز، مجموعه نسخههای خطی از آثار این فیلسوف، طبیب و شیمیدان مشهور در کتابخانه و موزه ملی ملک معرفی شد.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی کتابخانه و موزه ملی ملک، مجموعه نسخههای خطی این کتابخانه با محوریت زکریای رازی، دانشمند سدههای سوم و چهارم هجری قمری، شامل آثاری در حوزه طب و سلامتی میشود که به زبانهای فارسی و عربی در دورههای مختلف تاریخی بهویژه سدههای ۱۰ تا ۱۴ قمری کتابت شده است.
آثاری در موضوعاتی همچون داروشناسی، پزشکی اسلامی، پزشکی به زبان ساده، مفاصل، تغذیه، خونشناسی، حجامت، خونگیری، تشخیص پزشکی، بیماریهای نقرس، حصبه، آبله و سرخک و… در این مجموعه قابل بررسی است.
این نسخههای خطی به خطهای نستعلیق، نسخ و شکسته نستعلیق بر روی کاغذهایی از جنس ترمه، دولتآبادی، فرنگی آهار مهره و…، توسط کاتبان مختلف نوشته شده است.
این نسخهها نه تنها از نظر محتوای متنی بلکه از جنبه هنری نیز نفاست دارد و میتواند مورد بررسی اهل علم و پژوهش قرار گیرد.
کتاب «الحاوی» اثر معروف زکریای رازی در حوزه پزشکی اسلامی، از جمله عناوین مهم این مجموعه خطی در کتابخانه ملی ملک به شمار میآید.
از این اثر، مجلدهای ارزشمندی به خطهای نستعلیق و نسخ در این کتابخانه وجود دارد که قدمت قدیمیترین نسخه آن به سال ۴۰۶ قمری برمیگردد. این اثر نفیس بهخط نسخ بر روی کاغذ دولتآبادی نوشته شده است.
دراینمیان، میتوان از دو نسخه از کتاب «الحاوی فی طب» نام برد که به ترتیب بر روی کاغذهای فرنگی و ترمه در قرنهای ۱۰ و ۱۲ قمری در دوره صفویه کتابت شده است. این آثار از جمله نسخههای خطی است که توسط حاج حسین آقا ملک، بنیانگذار و واقف کتابخانه و موزه ملی ملک، وقف بر این مجموعه شده است.
همچنین نسخه دستنویس دیگری از این کتاب در کتابخانه ملی ملک وجود دارد که توسط مرحوم سیدضیا الدین میرفخرایی به این موقوفه اهدا شده است.
از دیگر آثار تألیفی مرتبط با زکریای رازی موجود در کتابخانه و موزه ملی ملک میتوان به عناوین «من لایحضره الطبیب»، «برءالساعه»، «القراباذین»، «ابدال الادویه»، «تقدیم الفواکه و ما ضررها علی الطعام»، «رساله در تدبیر حجر عظیم»، «رساله در تقطیر»، «القولنج»، «الشکوک علی جالینوس و الکناش الفاخر»، «مقاله فی اختلاف الدم» و «مقاله فی الفصد» اشاره کرد.
خدمات مجموعه با محوریت زکریای رازی
کتابخانه ملی ملک، یکی از شش کتابخانه مهم کشور در حوزه نسخههای خطی محسوب میشود که دارای آثار ارزشمندی در حوزه پزشکی و داروسازی است.
تمامی این آثار خطی در راستای حفظ و نگهداری برای آیندگان و همچنین ارائه خدمات بهتر به پژوهشگران داخلی و خارجی، فهرستنویسی و دیجیتالسازی شده است و نسخه پشتیبان آنها طبق ضوابط این موقوفه، بهصورت حضوری و غیرحضوری در دسترس دانشجویان و محققان قرار میگیرد.
از سویی دیگر، زکریای رازی، یکی از دانشمندان برجسته دوران اسلامی است که گردشگران از دریچه بازدید از تالار «علوم در ایران اسلامی» موزه ملی ملک میتوانند با وی و آثار و نسخههای خطیاش در این مجموعه فرهنگی آشنا شوند.
کتابخانه و موزه ملی ملک علاوه بر نگهداری از آثار این دانشمند پرآوازه ایران که تألیفات بسیاری در حوزههای پزشکی، شیمی، فلسفه، کیهانشناسی، منطق و ریاضیات دارد، نشستهای علمی مرتبط با آثار وی در سالهای گذشته برگزار کرده است که میتوان از برنامه علمی و تخصصی «دو طبیب پرآوازه» در سال ۱۴۰۱، نام برد.
گفتنی است، کتابخانه و موزه ملی ملک در سال ۱۳۱۶ شمسی، وقف بر بارگاه ملکوتی رضوی شده است و در حال حاضر به نشانی «تهران، خیابان امام خمینی (ره)، خیابان سیتیر، خیابان یارجانی، خیابان ملل متحد (میدان مشق)» پذیرای علاقهمندان است.
کد خبر 6572107 
فاطمه کریمی
-
اهدای ۷ اثر خطی و چاپ سنگی به کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی
-
نگاهی به نفایس موزه ملی ملک با موضوع ازدواج
-
نمایشگاه آثار نفیس خطی شیخ بهایی در کتابخانه ملی ملک تهران
-
ورود مأموران آژانس به سایت اتمی بوشهر نقض قانون است
-
دستگیری سارق زن گوشوارههای کودکان در امامزاده صالح (ع)
-
تامین آب شرب مردم اولویت اصلی تخصیص آب از سد یامچی اردبیل است
-
لغو سفر فرستاده آمریکا به جنوب لبنان از ترس اعتراضات مردمی
-
برداشت نوبرانه زیتون در رودبار آغاز شد
-
در کمیسیون فرهنگی چه گذشت؟؛بنیاد بازیهای رایانهای از بودجه سهم ندارد
-
پیشگیری از تعطیلی ۶۸ واحد تولیدی در خوزستان با حمایت قضایی
-
رضا عنایتی: هدف ما بازگرداندن سایپا به لیگ برتر است
-
۹۷۰ کیلوگرم چوب تاغ قاچاق در خراسان جنوبی کشف شد
-
افزایش سرعت وزش بادهای ۱۲۰ روزه در شمال استان سیستان و بلوچستان
-
انفجار در سوریه؛ مقر تروریستهای «جولانی» هدف قرار گرفت
-
صراحتا میگویم رسانه ملی پروتکل ندارد؛تکرار یک خبر مخاطب را دور میکند
-
هلاکت و دستگیری تعدادی از عوامل گروهکهای تروریستی در سیستان وبلوچستان
-
اطلاعیه خاموشی دو نوبتی برق کهگیلویه و بویراحمد در روز چهارشنبه
-
افت فشار یا قطعی آب در مناطقی از کلانشهر تبریز
-
ویتکاف: نشست غزه روز چهارشنبه در کاخ سفید برگزار میشود
-
محمدی: نتایج کشتی آزاد جوانان زنگ خطر است/آمریکا حرفهایتر کار میکند
-
پزشکان هشدار دادند؛ عادتهایی که مردان را نابارور میکند
-
دیدار فوتبال تیمهای استقلال و ذوب آهن
-
گفتگوی تلفنی وزیر امور خارجه با همتای ونزوئلایی
-
روزنامههای صبح چهارشنبه پنجم شهریور ۱۴۰۴
-
روزنامههای صبح سهشنبه چهارم شهریور ۱۴۰۴